مصرف پومیس پوزولانی در کشاورزی یکی از مهمترین کاربردهای پوکه معدنی است. پومیس پوزولانی به دلیل چنس و میزان تخلخل در بخش آبیاری و حفظ رطوبت خاک، تحول و رشد کشاورزی صنعتی را چند برابر کرده است. بخش فروش اعظم پوکه پوزولان سبکدانه کانیار در حیطه کشاورزی است.

مصرف پومیس پوزولانی در کشاورزی

مصرف پومیس پوزولانی در کشاورزی تنوع زیادی دارد. همچنین اضافه کردن پومیس به خاک مزایای مهمی دارد از جمله؛ میزان جذب و نگهداری آب آن زیاد است. این موضوع سبب می‌گردد تا از تبخیر آب جلوگیری شود. در نتیجه آب به مدت طولانی در خاک باقی بماند. مرطوب بودن خاک موجب می‌شود تا نیاز خاک به آب کمتر باشد. بدین ترتیب از شسته شدن مواد غذایی خاک جلوگیری می‌شود.

وجود خلل و فرج در پومیس همراه با خاک، تبادل هوا خاک را فزونی می‌بخشد. ریشه گیاهان به سهولت در خاک رشد می نمایند. از آنجا که عمده اکسیژن مصرفی گیاهان از طریق ریشه آنها تامین می‌گردد لذا پومیس به دلیل دارا بودن حفرات ریز هوا قادر است آب و اکسیژن مورد نیاز را به سهولت در اختیار ریشه قرار دهد.

ترکیباتی که فاقد پومیس می‌باشند قدرت آب دهی آنها ناچیزی بوده. ریشه اکسیژن را پس می‌دهد. این عمل باعث مسدود شدن تارهای کشنده ریشه و در نهایت خفگی گیاه در اثر کمبود اکسیژن می‌گردد.

اهمیت مصرف پومیس پوزولانی در کشاورزی 

در حیطه اهمیت مصرف پومیس پوزولانی در کشاورزی می‌توان گفت: پوکه به دلیل خصوصیات زیر محیط مناسبی جهت رشد گیاهان ایجاد می‌نماید؛

1- اصلاح سیستم هوادهی و آب دهی خاک

2- قدرت نگهداری آب و مواد غذایی در خود و تغذیه مداوم گیاه

3- دارا بودن ph خنثی (5/7-5/6) و عدم اختلال در رشد طبیعی گیاه

4- عدم ایجاد تغییر ناگهانی در خاک

5- استریل بودن از نظر بهداشتی و جلوگیری از اثرات منفی گیاهان هرز و حشرات موذی

6- دارا بودن ترکیبی مشابه ترکیب شیمیایی مواد تشکیل دهنده خاک و عدم ایجاد اختلال در ساختمان خاک

7- نفوذ و پخش یکسان اَب در خاک در حضور

8- بهبود عمل تهویه خاک در حضور پومیس

رقیب اصلی پامیس در باغبانی و کشاورزی ورمیکولیت است. انتخاب هر یک از این‌ها بستگی به عواملی زیر دارد:

  • قدرت حفظ و نگهداری آب،
  • خاصیت خنثی بودن
  • تخلخل خاک
  • قیمت
  • قابل دسترس بودن
  • کیفیت و استمرار قابلیت مهیا شدن در زمان زیاد

موارد استفاده پومیس پوزولانی در کشاورزی

موارد استفاده از پومیس در کشاورزی و باغبانی عبارتند از؛

عامل رشد گیاهان، عامل تثبیت خاک و چمن، رشد و پرورش بذر، سیستم نگهداری آب در گیاهان گلدانی، هیدروپونیک و غیره.

رشد و تکثیر گیاهان:

مصرف پومیس پوزولانی در کشاورزی در زمینه رشد و تکثیر گیاهان حایز اهمیت است. اختلاط مناسب و مطلوب پومیس با کودهای شیمیایی و خاک برگ عامل مهمی در رشد و تکثیر گیاهان می باشد. این مخلوط تهیه شده، زهکشی بسیار عالی در خاک بوجود آورده و رطوبت را در خود حفظ می‌کند. از ضعیف شدن ریشه و از بین رفتن آن در هنگام قلمه زدن یا کاشتن جلوگیری می‌کند. مخلوط مذبور به عنوان عامل رشد گیاه گلدانی نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد. از پومیس مخلوط نشده در ته گلدان‌ها جهت زهکشی خوب استفاده می‌شود .

ولی امروزه مصرف پومیس پوزولانی در کشاورزی از نوع دانه ریز نیز به طور گسترده‌ای استفاده می‌شود. بخصوص در مواقعی که قابلیت نگهداری آب بیشتر مورد نیاز باشد.

مصرف پومیس پوزولانی در کشاورزی و اصلاح خاک و چمن

خاک‌های کشاورزی و باغبانی اغلب یا به صورت ماسه‌ای هستند. یا به صورت رسی. خاک‌های ماسه‌ای به دلیل فاصله دار بودن دانه‌ها، تمایل به حفظ رطوبت و شرایط خنثی در آنها کم است. در حالی که در خاکهای رسی هوا به سختی جابجا شده و زهکشی نیز در آن به سختی صورت می گیرد.

هر چند که خاصیت تراکم پذیری در آنها بهتر است. اضافه نمودن پومیس در هر نوع این خاک‌ها باعث تعدیل شرایط و بهبود شرایط خاک می‌شود.

اثر پومیس در خاک های ماسه‌ای به صورت کاهش فاصله ذرات، افزایش قابلیت جذب رطوبت و حفظ و نگهداری آن و افزایش تمایل به شرایط خنثی می باشد. ولی نتیجه بکارگیری آن در خاکهای رس عبارتند از؛

1- ایجاد فضاها و منافذ کافی جهت زهکشی و جابجا شدن هوا

2- کاهش ترک خوردگی های خاک

3- جلوگیری از تراکم خاک

4- بهبود توزیع و انتشار ریشه گیاه در خاک

5- بهبود رشد و نمو گیاه در هر فصل و موقعیت مکانی

رشد و پرورش بذر

در این مورد اغلب از پومیس‌های دانه ریز استفاده می‌شود. از ویژگی‌های بارز پومیس منبسط که در نوع کاربرد مفید هستند. عبارتند از: توانایی نگهداری و حفظ رطوبت در میزان ثابت، خاصیت عایق، توانایی آن در انعکاس نور خورشید به خاطر رنگ سفیدش که منجر به دمای یکنواخت در اطراف بذرهای در حال رشد می شود. در بذر کاری از مخلوط پومیس، مواد آلی و خاک استفاده می‌شود.

کشت هیدروپونیک

هیدروپونیک یک لغت یونانی به  معنای کشت در آب می‌باشد. در کشت به طریقه هیدروپونیک پومیس در تهیه آب حاوی مواد مغذی که در رشد گیاه کاربرد دارند مورد استفاده قرار می‌گیرند. این روش اغلب در جاهایی که فاقد خاکهای کشاورزی هستند، کاربرد دارند.

در این زمینه پشم سنگ نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد. ولی عقیده بر این است که پومیس منبسط بهتر است بخصوص در مواقعی که هدف رشد و گسترش ریشه باشد. این به خاطر توانایی پومیس در حفظ و نگهداری آب و مواد غذایی در حد ثابت است.

بر اساس مطالعاتی که برای کشت هیدروپونیک گوجه فرنگی انجام شده نتیجه گرفته شده است که میزان محصول در حالت حدود 7 درصد بیشتر از حالتی است که کشت در پشم سنگ صورت می گیرد.

نکته دیگر این است که پومیس منبسط استفاده شده در هیدروپونیک مجددا قابل استفاده می‌باشد. ولی ممکن است جهت استفاده مجدد، استرلیزاسیون پومیس ضروری باشد.