در ابتدای این پست بهتر است یادآور شویم مضرات پرلیت از مزایای آن خیلی کمتر است. بنابراین درباره ویژگی‌ها و خواص پرلیت کمی توضیح داده و به معایب آن اشاره می‌کنیم.

مضرات پرلیت

به طور کلی سه شیشه ولکانیکی ابسیدین، پرلیت و پیچ استون دارای ترکیب اسیدی معادل رئولیت‌ها ریوداسیت، لاتیت و تراکیت‌ها هستند. ناهمسانی آنها تنها از نظر آب ترکیبی است. فنوکریست‌های پلاژیوکلاژ و پیروکسن و به ندرت کانی‌های فلزی، در زمینه شیشه‌ای که نزدیک به 95 درصد از کل سنگ را می‌سازد، شناورند.

در انواع پرلیت‌ها، فنوکریست‌های پلاژیوکلاز با ترکیب میانه، اسفرولیت‌های که اندازه‌ی آنها گاهی به چند میلیمتر می‌رسد با ترکیب کوارتز، فلدسپات، حفره‌های پر شده توسط اوپال، ویژگی‌های برشی، خلل و فرج و حالت جریانی دیده می‌شود.

از نظر سنگ شناسی پرلیت یک نوع سنگ رئولیتی، داسیتی، یا آندزیتی است که جلای آن شیشه‌ای و دارای سطوح شکست هم مرکزی است که به آن بافت و جلایی پرلیتی می‌دهد. لازم به یادآوری است که پرلیت تجاری به طور عموم ترکیب رئولیتی دارد.

اگر بخواهیم به عمده ترین مضرات پرلیت اشاره کنیم می‌توان گفت، ایراد اصلی پرلیت عدم دوام مکانیکی آن می باشد. به طوری که دانه‌های پرلیت به مرور و بعد از گذشت 2 تا 3 سال استفاده متلاشی شده و تبدیل به پودر خیلی نرم می‌شود.

فرسایش پرلیت باعث فشردگی و در نهایت تولید خفگی ریشه گیاه خواهد شد. البته بستر کشت پرلیت بسیار ارزان می‌باشد و می‌توان زودتر بستر را تعویض نمود.

خواص پرلیت چیست

پرلیت رنگ مختلفی دارد. معمولا بین خاکستری تا سیاه و رنگ‌های سبز، قهوه‌ای و قرمز است. پرلیت به دو نوع خام و پخته موجود است. یکی از مهمترین متغیرها در پرلیت خام محتوی و نوع آب و گاز موجود در آن است. نیرویی که موجب ساختار سلولی متخلخل در پرلیت منبسط می‌شود انبساط بخار آب موجود در آن و گازهای دیگر است.

تاثیر محتوی آب در ویسکوزیته در دمای نرم شدگی بسیار حایز اهمیت است. برخی از ابسیدین‌های در حال انبساط با میزان وزن از دست رفته کمتر از 0/2 درصد که شامل آب نیز می‌شود به صورت مطلوبی در دماهای بالای 2200 فارنهایت منبسط می‌شوند که عامل انبساط در این نوع مواد ممکن است به جای بخار آب گازهای دیگر باشند.

هنوز شکل فیزیکی و شیمیایی آب داخل ابسیدین شناسایی نشده است، برخی از آن ها بدون شک اتصال ضعیفی دارند و برخی به صورت محکم در ترکیب شیمیایی قرار گرفته‌اند. و برخی از آن ها نه به صورت آب داخل سنگ بلکه به صورت رادیکال های اسیدی وجود دارد.

پرلیت در قلیاهای داغ به طور کامل حل می‌شود. در سود نرمال سرد به صورت نیمه محلول است و در اسیدهای ضعیف و آب به مقدار اندک حل می‌شود.

بخشی از 2 تا 5 درصد آبی که در همه سنگ‌های پرلیتی به صورت ترکیب یافت می‌شود وابسته به آب ماگمایی یا آب اولیه است و بخشی نیز وابسته به آب اتمسفر است.

آبگیری ثانویه در راستای درزها، شکافها، فضاهای خالی و مسیر حرکت آب انجام می‌شود. در پیامد آن، بخش‌های هیدراته شده شیشه از بخش‌های هیدراته نشده آن جدا می‌شود. و شکاف‌های نخستین را گسترده‌تر می‌کند که این شکاف به عنوان کانای برای گردش آب عمل کرده و باعث هیدراته شدن بخش‌هایی که تاکنون هیدراتاسیون در آن ها انجام نگرفته است. می‌شود و بدین سان شکاف‌های هم مرکز پدید می‌آیند.

خواص پرلیت در گیاهان

پرلیت در گیاهان

کاربرد پرلیت در گیاهان

پرلیت در کاشت گیاهان در حیطه صنعت و بومی نقش بسیار مهمی دارد. محدودیت منابع آب و خاک به عنوان دو نهاده اصلی تولید محصولات کشاورزی به علاوه مشکلاتی نظیر شوری، سدیمی و ماندابی خاک مسایل مهمی هستند در کشور با آن روبرو هستیم.

با در نظر گرفتن شرایط فوق الذکر یکی از مهمترین راهکارهای خروج از این بحران‌ها کشت بدون خاک است. امروزه محدودیت کمی و کیفی منابع آب و خاک به عنوان بستر اصلی تولیدات کشاورزی در مقیاس جهانی مطرح است.

در همین راستا درصد بالایی از اراضی قابل کشت در ایران به درجات مختلف با مسایل شوری، سدیمی و ماندابی بودن روبرو می‌باشند.

با در نظر گرفتن این شرایط، به نظر می‌رسد اتخاذ سیاست‌های جدید و فراهم نمودن شرایط مناسب‌تر برای تامین نیاز غذایی گیاهان لازم است. در این میان مصرف پرلیت و حتی پوکه معدنی یک پیشنهاد کاملا اقتصادی و علمی می‌باشد.

پرلیت و کشت هیدروپونیک

امروزه کاربرد عمده پرلیت در کشاورزی با کشت هیدروپونیک همراه است. قبل از هر چیز بهتر است کمی از مزایای کشت هیدروپونیک صحبت کنیم:

در تمام نقاط جهان می‌توان کشت هیدروپونیک را انجام داد. به خصوص در مناطقی که خاک نامناسب دارد. مناطقی که خاک آلوده به بیماری دارند، کشت هیدروپونیک بسیار موثر است.

یکی از مزایای کشت هیدروپونیک تراکم بالای کشت است. در مدت زمان کوتاه با بالاترین تولید، در محیط کوچک می‌توان این نوع کشت را انجام داد. بطوریکه محصولات را می‌توان در چند طبقه یا سطح بر روی یکدیگر کشت کرد.

با توجه به این که هزینه‌های حمل محصولات به بازار هزینه بالایی را شامل می‌شود، می‌توان با احداث گلخانه در مرکز شهر، مقدار بعد مسافت و هزینه حمل را کاهش داد. مزارع هیدروپونیک خود صرف نظر از ارزشمندی زمین، دارای ارزش افزوده است.

با کشت هیدروپونیک و استفاده از پرلیت در آن میزان کار سنگین و طاقت فرسای کشاورزی کاهش می‌یابد.

فعالیت‌های مشکل آفرین در کشاورزی تقریبا حذف می‌شود. با استفاده از پرلیت و پی بردن به خواص پرلیت در گیاهان مشکلات زیر تقریبا به حداقل می‌رسد:

  • شخم زدن خاک
  • انجام کشت
  • ضد عفونی کردن بذر
  • آبیاری و دیگر فعالیت‌های مرسوم و رایج، در کشت هیدروپونیک بعضا وجود ندارد.

حفظ و نگهداری بهتر آب، امکان پذیر می‌شود. در یک طرح مناسب هیدروپونیک، آب مورد استفاده در مقایسه با کشت محصولات باغی در خاک به مراتب کاهش می‌یابد.

معایب بلوک پرلیت

در ابتدای مقاله اشاره کردیم پرلیت شیشه ولکانیک با ساختاری لایه لایه است. معمولا درصدهای قابل توجهی آب دارد مانند:

ابسیدن، پیچ استون، و شیشه‌های بازالتی و تعداد وسیعی از شیشه‌های ولکانیک هستند. که شامل پومیس، پومیسیت و برخی از توف‌ها و تخته سنگ‌ها که اساسا ساختار شیشه‌ای ولکانیک دارند.

از نظر تجاری اگر هر سنگ شیشه‌ای بتواند بدون در نظر گرفتن خاستگاه پیدایش و ترکیب آن بتواند با دمایی نزدیک به 860 تا 1200 درجه سانتیگراد منبسط شود و ماده‌ای با ورن مخصوص کم پدید آورد پرلیت بشمار می‌رود.

یکی از تولیدات فرآورده سبک پرلیت یا پرلیت منبسط، اصطلاحا بلوکهای سبک پرلیتی است. مشخصات این نوع بلوک و روند تولید بدین شرح است:

بلوک های معدنی از مخلوط سبک دانه‌های طبیعی با سیمان و آب بدست می آید. برای حفظ سبکی این قطعات، مقدار ریزدانه طبیعی آن کاهش یافته است. در این نوع تولید، پرلیت مدنظر جایگزین شده و محصول نهایی با تخلخل بالا تولید می‌شود. سنگدانه‌های سبک موجود می‌تواند پرلیت، پوکه معدنی و … باشد.

از ویژگی مهم این بلوک پرلیت می‌توان نام برد:

  1.  وزن کم
  2. هدایت حرارتی پایین
  3. افت صوتی مناسب
  4. مقاومت در برابر آتش
  5. دوام و پایداری شیمیایی
  6. جذب آب پایین

معایب عمده و مضرات پرلیت، مقاومت فشاری پایین، وجود ریزگردهای سبک در پروسه تولید و تجدیدناپذیر بودن این نوع بلوک است.

امیدواریم که مقاله ی ” مضرات پرلیت ” مورد توجه شما دوستان عزیز قرار گرفته باشد. سبکدانه کانیار در کنار شماست.